Onurğa problemləri, xüsusilə də boyun və bel ağrıları 35 yaşdan yuxarı insanların təxminən 80%-də müşahidə olunur. Fəqərəarası disklərin qidalanmasının pozulması səbəbindən yaranan bu vəziyyət gündəlik həyat keyfiyyətini kəskin şəkildə aşağı salır. Xəstələr osteoxondroz zamanı sadəcə ağrı hiss etmir, eyni zamanda əzələ spazmları və oynaqların hərəkət məhdudiyyəti ilə üzləşirlər.
Vaxtında tədbir görülmədikdə disklərdəki deformasiya sinir sıxışmasına, xroniki baş ağrılarına və hətta əzələ atrofiyasına gətirib çıxarır. Müalicə prosesində yalnız kimyəvi ağrıkəsicilərdən asılı qalmaq mədə-bağırsaq sisteminə zərər verir və problemi kökündən həll etmir.
Osteoxondrozun təbii yolla müalicəsi bədənin özünübərpa mexanizmlərini aktivləşdirərək qığırdaq toxumasının qidalanmasını yaxşılaşdırır. Bitki mənşəli vasitələr, inteqrativ tibb metodları və xüsusi hərəkət terapiyası onurğanın sağlamlığını bərpa edir.
Osteoxondroz Nədir?
Osteoxondroz, onurğa sütunundakı fəqərəarası disklərin və qığırdaq toxumasının degenerativ-distrofik dəyişikliyidir. Sağlam disk fəqərələr arasında amortizator rolunu oynayır və onurğanın elastikliyini təmin edir. Qidalanma pozulduqda disklər tədricən suyunu itirir, quruyur və hündürlüyü azalır. Bu proses fəqərələr arasındakı məsafənin daralmasına və sümüklərin bir-birinə sürtünməsinə səbəb olur. Nəticədə, orqanizm onurğanı sabit saxlamaq üçün sümük çıxıntıları (osteofitlər) əmələ gətirir.
Osteoxondroz Elametleri Nelerdir?
Xəstəliyin əlamətləri zədələnmiş onurğa şöbəsindən asılı olaraq dəyişir. Boyun, döş və bel osteoxondrozu fərqli simptomlarla özünü büruzə verir. Əsas göstəricilər bunlardır:
Boyun şöbəsində: Başın arxa hissəsində küt ağrı, çiyin və qollarda uyuşma, gözlərdə qaralma və qulaqlarda küy.
Döş şöbəsində: Ürək nahiyəsində sıxılma hissi, dərin nəfəs alarkən qabırğalararası kəskin ağrı.
Bel şöbəsində: Ayaqlara yayılan kəskin ağrı (işias), belin aşağı hissəsində səhər sərtliyi, hərəkət edərkən xırtıltı səsləri.
Ümumi simptomlar: Xroniki yorğunluq, yuxu pozğunluğu və əzələlərdə daimi gərginlik hissi.
Osteoxondroz Sebebleri
Gündəlik 6 saatdan çox oturaq vəziyyətdə işləmək onurğaya düşən yükü 2 dəfə artırır. Qeyri-düzgün qamət, xüsusilə kompüter və telefon qarşısında başın önə əyilməsi boyun fəqərələrinə əlavə 15-20 kq təzyiq yaradır. Ağır fiziki iş, yük qaldırma və ya peşəkar idmanla məşğul olmaq fəqərəarası disklərin erkən yeyilməsinə gətirib çıxarır. Genetik faktorlar, maddələr mübadiləsinin pozulması və artıq çəki (piylənmə) oynaqlara düşən statik yükü artırır.
Osteoxondroz Mualicesi
Müalicə prosesi iltihabın götürülməsi, ağrının dayandırılması və qığırdaq toxumasının bərpası mərhələlərindən ibarətdir. Kəskin dövrdə qeyri-steroid iltihabəleyhinə preparatlar və əzələ spazmını aradan qaldıran miorelaksantlar tətbiq olunur. Remissiya dövründə isə fizioterapiya, müalicəvi masaj və reabilitasiya idmanları onurğanın hərəkətliliyini qaytarır. Təbii və inteqrativ yanaşmalar bu mərhələdə xəstənin tam bərpa olunmasına xidmət edir.
Ev Şəraitində Osteoxondrozun Təbii Müalicəsi
Ev şəraitində tətbiq edilən təbii vasitələr qan dövranını sürətləndirərək zədələnmiş nahiyənin oksigen təchizatını yaxşılaşdırır.
Ağrıkəsici və İltihab Əleyhinə Bitki Çayları
Zəncəfil və sarıkök tərkibli bitki çayları güclü iltihabəleyhinə təsirə malikdir. 1 çay qaşığı rəndələnmiş təzə zəncəfil və yarım çay qaşığı sarıkök tozu 250 ml qaynar suda 15 dəqiqə dəmlənir. Gündə 2 dəfə yeməkdən sonra qəbul edilən bu məhlul oynaq ağrılarını 30% azaldır. Çobanyastığı və nanə çayı isə sinir sistemini sakitləşdirir, axşamlar əzələ spazmlarının qarşısını alır.
Təbii Kompreslər
Kələm yarpağı və bal kompresi ödemi aradan qaldıran ən effektiv təbii üsuldur. Orta ölçülü kələm yarpağı yüngülcə əzilir, üzərinə 1 xörək qaşığı təbii bal çəkilir və ağrıyan nahiyəyə qoyulur. Kompres yun şərflə bağlanır və gecə boyu saxlanılır. Xardal və gənəgərçək yağı qarışığından hazırlanan kompreslər isə yerli qan dövranını 3 dəfə artıraraq regenerasiya prosesini sürətləndirir.
Evkalipt və Şam Ağacı Yağı ilə Müalicəvi Öz-Özünü Masaj
Efirl yağları dərialtı kapilyarları genişləndirərək əzələləri isidir. 5 damcı evkalipt və 5 damcı şam ağacı yağı 2 xörək qaşığı zeytun yağı ilə qarışdırılır. Alınan məhlul boyun və bel nahiyəsinə dairəvi hərəkətlərlə 10-15 dəqiqə ərzində sürtülür. Masajdan sonra həmin nahiyə isti saxlanılmalı və qəfil hərəkətlərdən çəkinilməlidir.
Hərəkət Terapisi: Osteoxondroz Üçün Müalicəvi Gimnastika və Dartınma
Hərəkət terapiyası onurğa ətrafındakı "əzələ korsetini" gücləndirir və fəqərələrin bir-birinə təzyiqini azaldır. Gündəlik 15 dəqiqəlik dartınma hərəkətləri disklərarası məsafəni genişləndirir.
Boyun və Bel Üçün Gündəlik Yüngül İdman Hərəkətləri
Boyun dartınması: Kürək dik vəziyyətdə sağ əl ilə başın sol tərəfindən tutaraq sağ çiyinə doğru yavaşca dartın və 10 saniyə saxlayın. Eyni hərəkəti digər tərəf üçün təkrar edin.
Pişik-İnək (Cat-Cow) pozası: Dörd əllə yerdə durun. Nəfəs alarkən beli çuxurlaşdırıb başı yuxarı qaldırın, nəfəs verərkən kürəyi qabardıb çənəni sinəyə yapışdırın. Bu hərəkəti 10-12 dəfə təkrar edin.
Çiyinlərin fırladılması: Düz duraraq çiyinləri əvvəlcə önə, sonra arxaya doğru 15 dəfə böyük dairələr cızaraq fırladın.
İnteqrativ Təbabət ilə Dərmansız və Zərərsiz Osteoxondroz Müalicəsi
İnteqrativ tibb, orqanizmin öz ehtiyat qüvvələrini bərpa edən bioloji üsullara üstünlük verir. Bu yanaşmalar xüsusilə dərmanların yan təsirlərindən əziyyət çəkən pasiyentlər üçün idealdır.
Akupunktur
Xüsusi bioloji aktiv nöqtələrə incə iynələrin yeridilməsi sinir uclarını qıcıqlandırır və endorfin ifrazını artırır. Akupunktur əzələ spazmlarını sürətlə aradan qaldırır və onurğa sütununda enerji axınını bərpa edir. 10 seanslıq müalicə kursu xroniki ağrıları 70-80% nisbətində azaldır.
Hirudoterapiya
Zəlilərlə müalicə qanın laxtalanmasını azaldan və tromboz riskini aşağı salan unikal metoddur. Tibbi zəlilərin ifraz etdiyi hirudin maddəsi iltihab ocağındakı qan dövranını tənzimləyir. Boyun osteoxondrozunda zəlilərin qoyulması baş ağrılarını və qan təzyiqini normallaşdırır.
Biopunktura və Təbii Kollagen İnyeksiyaları
Biopunktura zamanı təbii tərkibli ampullar və kollagen məhlulları birbaşa zədələnmiş nahiyəyə (trigger nöqtələrə) inyeksiya edilir. Kollagen disklərin əsas tərkib hissəsi olduğundan, bu inyeksiyalar qığırdaq toxumasının elastikliyini bərpa edir. Bu metod degenerativ prosesi dayandırır və fəqərəarası diskin hündürlüyünün qorunmasına kömək edir.
Osteoxondroz Zamanı Qidalanma
Düzgün qidalanma onurğa sümüklərinin minerallaşmasını təmin edir və toxumaların elastikliyini qoruyur. Tərkibində Omeqa-3 yağ turşuları, kalsium, maqnezium və C vitamini olan qidalar rasiona mütləq daxil edilməlidir.
Faydalı Qidalar | Mənfi Təsir Edən Qidalar | Təsiri |
Yağlı balıq növləri (qızılbalıq, forel) | Konservləşdirilmiş məhsullar | Oynaqlarda iltihabı tənzimləyir/artırır |
Sümük bulyonu, jele | Kolbasa və sosislər | Təbii kollagen mənbəyidir |
Yaşıl yarpaqlı tərəvəzlər (ispanaq) | Şəkərli qazlı içkilər | Kalsiumun mənimsənilməsini yaxşılaşdırır/pozur |
Qoz, badam və zeytun yağı | Həddindən artıq duzlu qidalar | Toxuma elastikliyini artırır/azaldır |
Duzlu və Turş Qidaların Oynaqlara Mənfi Təsiri
Həddindən artıq duz qəbulu bədəndə suyun ləngiməsinə və onurğa ətrafı toxumalarda ödemin yaranmasına səbəb olur. Həmçinin, qırmızı ət və turş qidaların həddən artıq istifadəsi orqanizmdə sidik turşusunun (urates) miqdarını artırır. Sidik turşusunun kristalları oynaqlarda toplanaraq qığırdağı zədələyir və osteoxondroz ağrılarını şiddətləndirir.
Tez-tez Verilən Suallar (FAQ)
Osteoxondroz (duzlaşma) tamamilə sağala bilərmi?
Struktur olaraq zədələnmiş və yeyilmiş fəqərəarası diski tamamilə əvvəlki, gənc vəziyyətinə qaytarmaq mümkün deyil. Mütəmadi idman, düzgün qidalanma və fizioterapiya ilə ağrıları 100% aradan qaldırmaq və xəstəliyin inkişafını tamamilə dayandırmaq mümkündür.
İsti vanna və ya hamam osteoxondroz ağrılarına yaxşı gəlirmi?
İsti vanna əzələləri boşaldır və qan dövranını yaxşılaşdırır, lakin bu yalnız xəstəliyin remissiya (sakitlik) dövründə tətbiq edilməlidir. Kəskin iltihab və şişkinlik dövründə istilik tətbiqi qan axınını artıraraq ödemi və ağrını daha da şiddətləndirir.
Osteoxondroz başgicəllənməsi (vertigo) və miqren yarada bilərmi?
Bəli, yaradır. Boyun fəqərələrindəki yerdəyişmə və ya əzələ spazmı beyini qidalandıran vertebral arteriyanı sıxır. . Qan dövranının azalması nəticəsində beyinə gedən oksigen azalır, bu da xroniki başgicəllənməyə, qulaqlarda küyə və miqren tipli baş ağrılarına səbəb olur.
