Tənəffüs yolları infeksiyaları, qrip və soyuqdəymə zamanı xəstəni ən çox narahat edən əlamətləri aradan qaldırmaq üçün tez-tez kombinəedilmiş preparatlara müraciət olunur. Bu qrupa daxil olan Paraferin, tərkibindəki fərqli aktiv maddələrin sinergik (bir-birini gücləndirən) təsiri ilə xəstəliyin gedişatını yüngülləşdirən kompleks kimyəvi dərmandır. Lakin preparatın tam təsir mexanizmini, əks-göstərişlərini və fəsadlarını bilmədən istifadə etmək orqanizmə ciddi zərər vura bilər.
Paraferin necə işləyir? (Tərkibi və mexanizmi)
Paraferin sadəcə bir ağrıkəsici deyil, eyni anda bir neçə fərqli hədəfə təsir edən kombinəolunmuş preparatdır. Onun tərkibindəki hər bir maddə orqanizmdə fərqli bir funksiyanı yerinə yetirir:
Parasetamol (Analgetik və Antipiretik): Mərkəzi sinir sistemində prostaglandinlərin sintezini bloklayaraq beyindəki istilik tənzimləmə mərkəzinə təsir edir. Bu sayədə yüksək hərarəti salır, baş və əzələ ağrılarını dindirir.
Antihistamin (Xlorfeniramin maleat): H1-histamin reseptorlarını bloklayaraq allergik reaksiyanı dayandırır. Gözlərdə yaşarma, burun qaşınması, tez-tez asqırma və selik ifrazı (burun axması) kimi əlamətləri aradan qaldırır.
Dekonjestan (Psevdoefedrin və ya Fenilefrin): Yuxarı tənəffüs yollarının selikli qişasındakı qan damarlarını daraldır (vazokonstriksiya). Bununla da burun və sinuslardakı şişkinliyi (ödemi) azaldaraq tənəffüsü dərhal açır.
Paraferin sirop və paraferin kapsul formaları: fərqlər nələrdir?
Preparat xəstənin yaşına və fizioloji xüsusiyyətlərinə uyğun olaraq iki əsas farmakoloji formada istehsal edilir:
Paraferin sirop: Daha aşağı dozalı, maye formada olan bu variant xüsusilə pediatriyada istifadə üçün nəzərdə tutulub. Uşaqlarda udma asanlığı yaratmaqla yanaşı, dozanın çəkiyə görə (milliqramla) daha dəqiq hesablanmasına imkan verir.
Paraferin kapsul: Böyüklər və 12 yaşdan yuxarı yeniyetmələr üçün təyin edilən yüksək dozalı formadır. Həzm sistemində daha sürətli parçalanaraq qana tez sorulur və kəskin əlamətləri qısa müddətdə bloklayır.
Dərmanın düzgün qəbulu və dozalanması
İstənilən dərman vasitəsində olduğu kimi, ümumi paraferin istifade qaydasi mütləq həkimin təyinatına və xəstəliyin ağırlıq dərəcəsinə əsaslanmalıdır. Dərman mədənin selikli qişasını qıcıqlandırmamaq üçün qida qəbulundan sonra və ən azı bir stəkan su ilə içilməlidir.
Paraferin kapsul istifade qaydasi və standart dozalanma:
Yalnız 12 yaşdan yuxarı şəxslər və böyüklər tərəfindən qəbul edilir.
Şikayətlərin şiddətindən asılı olaraq, adətən hər 6-8 saatdan bir 1 kapsul təyin edilir.
Sutkalıq maksimum doza (gündə 4 kapsul) qətiyyən aşılmamalıdır. Parasetamolun yüksək dozası qaraciyər üçün kəskin toksikdir (hepatotoksik) və ağır qaraciyər çatışmazlığına səbəb ola bilər.
Tərkibindəki antihistamin səbəbilə yuxululuq və diqqət dağınıqlığı yarada bildiyi üçün, dərmanı qəbul etdikdən sonra sükan arxasına keçmək və ya diqqət tələb edən mexanizmlərlə işləmək təhlükəlidir.
Hipertenziya (yüksək təzyiq), qlaukoma (göz təzyiqi) və ağır ürək xəstəliyi olan pasiyentlərdə dekonjestan maddə təhlükə yaratdığı üçün istifadəsi məhdudlaşdırılmalıdır.
Dərmanlardan rasional istifadə etmək niyə vacibdir?
Bioloji Təbabət Klinikası olaraq orqanizmə bütöv bir sistem kimi yanaşır və kimyəvi preparatların nəzarətsiz, simptomları basdırmaq məqsədilə şüursuz istifadəsinə qarşı çıxırıq.
Tibb elmində sübut olunmuşdur ki, qrip və soyuqdəymə zamanı yaranan hərarət (38.5 dərəcəyə qədər), asqırma və ifrazat bədənin virusları bədəndən xaric etmək üçün yaratdığı təbii müdafiə mexanizmləridir. Xəstəliyin ilk anından etibarən bu mexanizmləri sintetik dərmanlarla dərhal bloklamaq:
İmmun sisteminin virusla təbii yolla savaşmasının qarşısını alır.
Xəstəliyin bədəndə daha da dərinləşməsinə və uzanmasına zəmin yaradır.
Qaraciyər və böyrəkləri ağır kimyəvi detoksikasiya yükü altında qoyur.
Dərman vasitələri yalnız həyati vacib məqamlarda, orqanizmin özünübərpa gücü yetərsiz qaldıqda və ciddi həkim nəzarəti altında rasional şəkildə istifadə edilməlidir. İnteqrativ yanaşmada məqsəd virusu kimyəvi yolla basdırmaq deyil, təbii drenaj, ortomolekulyar (vitamin/mineral) dəstək və bioloji preparatlarla immunitetin bu savaşı özünün qazanmasına şərait yaratmaqdır.